همزمان با روز
اول و آغاز سال تحصيلي جديد در مدارس ايران، گروهي از آذربايجانيهاي ايراني مقيم
انگلستان در مقابل ساختمان بخش جهاني بي بي سي گرد آمدند تا به عدم تدريس زبان ترکي
در مدارس ايران اعتراض کنند.اصل پانزدهم قانون
اساسي ايران، تدريس ادبيات زبانهاي محلي و قومي را در مدارس، در کنار زبان فارسي
آزاد دانسته است اما تنها اقليتي که در ايران از امکان تحصيل به زبان مادري برخوردارند،
ارامنه اند که اساساً مدارسشان جداگانه و تحت نظارت نهادهاي مذهبي ارمني اداره مي
شود.انحصاري بودن تدريس
به زبان فارسي در مدارس موضوع اعتراض جمعي حدود سي نفر از آذربايجانيهاي مقيم انگلستان
شده است که در قالب گروهي با عنوان آکسيون آذربايجانيهاي جنوبي يا همان آذربايجانيهاي
ايران دوساعتي را مقابل ساختمان بخش جهاني بي بي سي گرد آمدند و به زبانهاي انگليسي
و ترکي شعارهايي از اين قبيل مي دادند: "مرگ بر فاشيسم فارسي"، "مرگ بر نژادپرستي
فارسي"، "از نسل کشي فرهنگي در ايران دست برداريد" و "زبان ترکها نمي ميرد، به زبان
فارسي تبديل نمي شود".شاهرخ مظهري، يکي
از برگزارکنندگان تجمع مي گفت: "امروز اول مهر است و ميليونها فرزند ترک آذربايجاني
امروز به مدرسه مي روند ولي هيچيک از آنها حق فراگيري زبان مادري شان را ندارند و
کليه دروس به زبان فارسي است که اين بر خلاف موازين بين المللي است".وي افزود: "هر انساني
بايد به زبان مادري خود تحصيل کند و دولتها موظفند که امکانات لازم را براي آن بخش
از مردم که زبانشان غير از زبان رسمي کشور است فراهم آورد اما در ايران حتي يک مدرسه
به زبان ترکي وجود ندارد و بچه ها بايد از همان اول به زباني غير از زباني مادري
تحصيل کنند که اين امر از کيفيت تحصيلي افراد کم مي کند و نهايتاً از قدرت رقابت
آنان در جامعه مي کاهد". از شعارهايي که تجمع
کنندگان در لندن مي دانند پيدا بود که عدم تدريس زبان ترکي يا ديگر زبانهاي قومي
در ايران را ناشي از انگيزه هاي سياسي حکومت ايران مي دانند.تحليلگران نيز معتقدند
که حکومت ايران چه پيش و چه پس از انقلاب از آن بيم داشته که تحصيل قوميتها به زبانهاي
خود در مدارسشان آغازي براي تنشهاي قومي و جدايي طلبي در کشور ايران باشد که آميزه
اي است از قوميتهاي گوناگون.از سوي ديگر، با
اينکه ايران در سراسر تاريخ خود زيستگاه اقوام مختلف بوده اما کودکان آن همواره تحصيل
را به زبان فارسي آغاز کرده اند و حتي در زماني که ايران تحت حاکميت فرمانروايان
ترک بوده، کودکان ترک زبان نيز به زبان فارسي در مدارس تحصيل کرده اند.زبانهاي ترکي و کردي
تنها در دوره اي يکساله در سالهاي 1945-46 ميلادي در مدارس تحت اداره دولتهاي خودمختار
فرقه دموکرات در آذربايجان و قاضي محمد در مهاباد تدريس شده است.طي يکي دو سال اخير
که ايران صحنه نا آراميهاي قومي تازه اي در آذربايجان، کردستان و خوزستان شده، موضوع
تحصيل به زبان مادري از جمله خواسته هاي اصلي فعالان قومي در داخل و خارج از ايران
بوده است.
گزارش راديويی در مورد اين تجمع را اينجا بشنويدمنبع: بي بي سي