وزنامه گلشن مهرمحمد رضا كياني پور
siavash-kiani.poor@yahoo.com اشاره :
هنوز صداي شيون زنان و گريه كودكان كه ماحصل سيل 9 مرداد ماه سال جاري است ذهن را
ترك نكرده كه بار ديگر اين صدا همچون پژواكي در گوش مي پيچد و نظام فكري تمام گلستانيان
و علي الخصوص مردم منطقه آسيب ديده را به هم مي ريزد.
ساعتي از ظهر گذشته بود در روز چهار شنبه كه من به همراه جمعي از عكاسان گلستاني
گرگان را به مقصد سيل ترك گفتيم و در حالي در منطقه حاضر شديم كه تصاوير سيل روز
نهم هنوز مانند يك اسلايد ، فريم به فريم از مقابل چشمانم هم عبور مي كرد. با توجه
به آنچه هفته پيش ديده بودم سايه روشني از سيل در ذهن خود تصوير كردم اما زماني كه
در منطقه حاضر شديم تمام معادلات و سايه روشن هاي در هم آميخته شد و تصويري بس وحشتناك
تر مقابل چشمانم به نمايش در آمد همه جز ويران شده است ، زبان از گفتن وقلم از نگارش
عاجز است، درختان شكسته زمين هاي فرورفته آب ، موتورهاي بي سوار، ستونهاي سجده كرده
،مردمي در به در كودكاني با دست و پاهاي گلي ،خانه هاي آوارشده و يا از بن كنده شده
، تراكتورهاي در مسير رودخانه و رود كه دبي اش چندين برابر آن رودي است كه هفته پيش
ديديم چادر هاي هلال احمر بارنگ هاي روشن و تيره در سمت چپ جاده و در حاشيه تپه ها
بنا شده است . بطري هاي آب بسته بسته به دست مردم مي رسد.
و همچنين نان و مواد غذايي ،از چادر تنها كساني مي توانند استفاده كنند كه خانه شان
ويران شده اين را اهالي محل مي گويند.
وقتي از كنارخانه هاي روستايي عبور مي كني ديگر صداي بازي كودكان را از داخل خانه
نمي تواني بشنوي چون خانه آوار شده و تنها آجر ، سنگ ، ايرانيت شكسته ،كاه گل فروريخته
از آن بر جاي مانده است ، در آغل ها هيچ خبري از گاو و گوسفند نيست چون اساسا آغلي
در كار نيست .
يكي از اهالي روستاي پاشه مي گويد سيل تقريبا ساعت 10 ديشب آمد، ما اطلاع داشتيم
و توانستيم فرار كنيم اما همه خانه و زندگي مان را آب برد، او مي گويد به ما امروز
صبح چادر دادند و آمدند و از ويراني هاي ما ديدن كردند ،به گفته او 10 نفر از اين
روستا مرده اند.
آنهايي كه گزارش قبلي ما را در مورد سيل خواندند اعم از مردم و مسئوليني كه در منطقه
حضور نداشتند بايد به آنها بگويم كه هر چه از خرابي هاي سيل هفته گذشته برايتان گفتم.چندين
برابر آن را به حساب سيل اين بار بگذاريد و اين گزارش را با اين ديدبخوانيد.
با جواني كه در كنار مادر پيرش قرار دارد صحبت كردم ، او هم از زمان سيل و خرابي
هاي آن مي گويد ، مادر پيرش مدام گريه مي كند و آرام ندارد ، با صدايي لرزان و چشماني
گريان ( در حالي كه فارسي نمي داند) مي گويد ما مي خواهيم دولت به ما كمك كند.
كودكي در كنار تمام اين سر و صداها و در كنار تمام اين آوارها بر روي تشكي در كنار
جاده خوابيده است و شايد خواب قصري را مي بيند رويايي كه بس زيبا تر از اين كابوس
واقعي است.
پسر جواني كه اهل روستاي قپان سفلي است مي گويد ساعت 9 ديشب سيل آمد و 24 نفر را
با خود برد و كه 8 نفرشان مردند و بقيه شان را پيدا نكرد، حبيب محمد خرمائي مي گه
وسايل آوردند اما كم آوردند ،خانه شان را نشان مي دهد كه از حادثه سيل به شدت آسيب
ديده مي گويد همه چيز را برد و هيچ چيز باقي نگذاشت .
همه تصاوير هفته قبل را اين هفته هم مي توان ديد، سماورهاي درب وداغان ، پنكه گلي
، فري كه ديگر شبيه فر نيست ، لحاف و پتوهاي گلي شده ، چوب هاي از سقف آويزان ،ديوار
كاه گلي كه نصفه و نيمه است ،مردمي كه با پاچه هاي بالا زده و در گل فرو رفته حيران
و سردگردانند ،همه و همه نشان از سيلي وسيع تر از هفته گذشته دارد.
حالا به نظرم مي آيد كه بايد كمي زاويه را عوض كنيم و قدري از ديد يك رئيس حوادث
غير مترقبه استان به اين ماجرا بنگريم .
مهندس صفوي مي گويد بر اثر بارندگي كه از ساعت 9 الي 11 شب 18 مرداد ماه در ارتفاعات
دشت خراسان و خير آباد كالكوش به وقوع پيوست ما شاهد سيلاب شديد در منطقه جنگل گلستان
بوديم ولي چون با خبر از شرايط بوديم محور مينودشت به سمت جنگل گلستان را ساعت 30/7
شب به طور رسمي تعطيل كرديم.
همچنين در منطقه دشت خراسان و منطقه سه راهي كلاله با بازرسي هاي فيزيكي كه وجود
داشت كل منطقه توسط پليس و ماموران راه داري تخليه شد.
وي گفت جريان آب حدود ساعت 12 در جنگل شدت گرفت . به طوريكه بر روي كليه پل هاي در
مسير و پل هاي آب نمايي كه وجود داشت آب به ارتفاع تقريبا دو متر عبور مي كرد كه
اگر مسير جاده بسته نبود فاجعه سال 81 دوباره تكرار مي شد ولي با هوشياري ماموين
ما هيچ گونه تلفات جاني در جنگل نداشتيم .
صفوي گفت : در همان شب در منطقه كلاله با رندگي شيديدي داشتيم كه وسعت سيلاب به حدي
بود كه در 50 سال گذشته سابقه نداشت ( البته اين بنا به گفته هاي مردم محلي است )
همچنين بر اثر اين سيلاب 28 نفر از مردم اين خطه تاكنون جان باخته اند و 5 نفر از
اهالي مفقود هستند كه ما اميدواريم مفقودي ها از كساني باشد كه از مسير سيلاب فرار
كرده اند و جز كشته شدگان نباشند ولي اطلاع دقيقي از وضع آنان در دست نيست.
او مي گويد اگر اين اطلاع رساني انجام مي شد و هشياري مامورين نبود شايد تعداد كشته
شدگان به هزار نفر مي رسيد.
صفوي همچنين از حضور ستاد حوادث غير مترقبه در لحظات اوليه حادثه خبر داد و گفت برق
152 روستا قطع شده بود كه با همكاري نيروي هاي برق رساني تا پايان روز 19 مرداد برق
50 روستا وصل شده است . همچنين در جلسه اي كه با حضور مقامات وزارت كشور و استانداري
در فرمانداري كلاله انجام شد . مقامات قول مساعدت ها و اعتبارات ويژه را در خصوص
منطقه سيل زده دادند.
اما هجوم سيل بيرحمانه تر از آن بود كه با اين فعاليت ها و امدادها بتوان وجود آن
را پنهان كرد در كنار يك خانه كه ديگر خانه نيست زني نشسته و در حالي كه صورت خود
را پوشانده گريه وزاري مي كند ،چند زن ديگر از آن سو مي آيند و با او همدردي را آغاز
مي كنند ، مانند اين صحنه ها در اين جا كم نيست و درهر نقطه منطقه كه پابگذاري نشاني
از ويراني بي امان سيل را مشاهده مي كني .
گفتار ما و نوشتار ما در برابر اين فاجعه حقير است ، وقتي در حاشيه جاده عبور مي
كني جسد هاي گاوها و بز ها را مي بيني كه بي جان و بي حركت افتاده اند.
شايد به نظر حرف هاي من مبالغه آميز بيايد اما يك نكته را عنوان مي كنم تا شما قدري
فقط قدري از شدت سيل را درك كنيد.
دو تانكر عظيم پر از گازوئيل كه حجمش را دقيقا نمي دانم ولي ابعادي به ارتفاع 6 يا
7 متر و قطر دو تر را سيل از درون يك چاله به عمق سه متر بيرون آورده و يكي از چند
متر و ديگري را چند صد متر به جلو رانده است.
در راستاي اين كه ببينم هلال احمر چه كرده و چه كمك هايي را براي اهالي فراهم آورده
دوباره مانند هفته گذشته با دكتر احمدي تماس گرفتيم.
احمدي گفت ما روز دوشنبه شب شرق استان را طبق روال اين 5 سال كه مي دانستيم دراين
ماه مشكل خواهيم داشت آماده باش زديم و روز سه شنبه كل جمعيت هلال احمر استان آماده
بودند تا اين كه در سه منطقه در استان، ما دچار سيل شديم يكي منطقه تنگه راه جنگل
گلستان دومي ، منطقه خوش ييلاق كه منجر به ريزش كوه و مسدود شدن راه شد و مسير سوم
درخود منطقه گلي داغ و كلاله و بيشتر در روستاهاي پاشايي ،حاجي بيشك بالا و پايين
و قپان عليا و سفلي اتفاق افتاد.
وي گفت شب حادثه گروه هاي كمكي از گرگان و گنبد و خود مينودشت به منطقه اعزام شدند
و تا به حال حدود 300 چادر با كليه 22 قلم ، اقلام امدادي خانوار توزيع شده است .
همچنين در اين حادثه از 5 تيم 33 نفره، 6 قلاده سگ هاي تجسس نجات از استان و 2 فروند
بالگرد 17 MI هلال احمر مركز همكاري داشته اند و نيز هلال احمر گلستان در اين حادثه
به جز دوقلاده سگ هاي تجسسي و ده تن برنج از مازندران هيچ كمكي از هيچ استاني نگرفته
است.
دكتر احمدي در خصوص ريز اقلام گفت امروز ( 19 مرداد ) با توجه به اين آب و فاضلاب
روستايي و مركز بهداشت اعلام كرده بودند كه قادر به فراهم كردن آب مورد نياز نيستند.
ما تعداد ده هزار بطر آب معدني توزيع كرديم و همچنين نان ، كنسرو ،حبوبات ،روغن و
والر درمنطقه توزيع شده است .
اين جمله دكتر احمدي را مسئولين اجرايي و عمراني به آن توجه ويژه كنند: سيل روز سه
شنبه فوق العاده شديدتر از سيل 9 مرداد بود و به نظر ايشان حتي از سيل سال 81 هم
شديد تر بوده است.
وقتي به حاشيه كوه نگاه مي كني و چادرهاي امدادي را مي بيني اولين چيزي كه در ذهنت
جرقه مي زند يك زندگي عشايري با ابتدايي ترين وسايل زندگي است و مردمي كه تا ديروز
در خانه ها خود به دور از اين دغدغه مصيبت بار روز را به شب مي رساندند و شب آسوده
خاطر سر بر بالين مي نهادند امروز آواره كوه ودشت شده اند و اگر خيلي خدا به آنها
رحم كرده باشد زنده اند.
گفتني است ما با اداره كل هواشناسي ،رئيس مركز بهداشت استان تماس گرفتيم كه متاسفانه
موفق نشديم با آنها صحبت كنيم تا از ميزان بارندگي فعاليت هاي بهداشتي و درماني اطلاع
پيدا كنيم ،تنها چيزي كه از ميزان بارندگي ميدانم اين است كه چيزي حدود 100 ميلي
متر باران در منطقه مراوه تپه ريزش كرده است.(البته به گفته مهندس صفوي ) اين در
حالي است كه ميزان ريزش باران هفته گذشته در گلي داغ 84 ميلي متر بوده است.
حرف هاي زيادي باقي است اما خيلي از حرف ها گفتني نيست ،بعضي ها تكراري است و براي
تعدادي جملات هم مجال نيست ،تنها در پايان اين گزارش اسامي 21 نفر از 28 نفر كشته
شده سيل را در اختيار شما قرار مي دهيم كه اميدواريم شما از شاد كردن روحشان مضايغه
نفرماييد .
جميله عليزاده ، زينب عليزاده ،اراز بيكه عرازي ، مريم حسن زاده ، داوود امامي ،
شيرين شمي زاده . مريم شمي زاده ،اوغل گل بي بي باش ، عاشور بيكه صفري ، محمد مختومي
، مراد صفوي، اراز قربان زاده ، بي بي هاجر قل پاتي ، اراكه محمدي ، اسماعيل خدايي
، كمال صفري ، سپيده خجسته ، گل كمال قزل ، انس تاقاني ( يك نوزاد 40 روزه ) صفر
بيكه قوش زاده خطر سيلي را جدي بگيريد چون اين طور كه باد مي آيد و شاخه مي جنبد
اين بلاي طبيعي حالا حالا ها دست از سر مردم اين خطه بر نمي دارد.